Narracje na temat muzyki Żydów galicyjskich w kontekście muzykologii polskiej i ukraińskiej – przegląd literatury, stosowanej metodologii i zarys wyzwań badawczych
DOI:
https://doi.org/10.15584/galiciana.2025.4.3Słowa kluczowe:
Jewish music, Galicia, Polish Jews, Polish musicology, Ukrainian musicology, Jewish musicology, Jewish ethnomusicologyAbstrakt
The article presents literature dedicated to the music culture of the Galician Jews, especially those written by Polish and Ukrainian researchers. It lists their publications in chronological order and juxtaposes them with other, more general elaborations on the topic from the same period; this way it is tracking the changing ways of defining Jewish music and its place in the musicological systematics.
Regarded as a folk music (synagogue song, folk song, and klezmer music), it was the subject of ethnomusicological research. After the foundation of Jewish art music, the genre was discussed in the framework of historical musicology. Then, discussing Galician Jews’ music and taking into consideration all its genres, where should we place them? Should we describe them as one of ‘the national narratives’ or as a part of Galician folk soundscape? What place does Jewish music occupy in the historical narration of Galician musical culture?
Summing up, the article presents the literature dedicated to the Galician Jewish music in the context of general problems and methods used by Jewish music researchers and eventually leads us to a question about the new axes of principle narration on Jewish music culture in the contemporary musicology.
Downloads
Bibliografia
Barzilai Sh., Chassidic ecstasy in music, Frankfurt am Main 2009.
Bohlman Ph., Jewish Music and Modernity, Oxford 2008.
Bohlman Ph., The World Center for Jewish Music in Palestine, 1936–1940: Jewish Musical Life on the Eve of World War II, Oxford 1992.
Bułat M., Krakowski Teatr Żydowski. Między szundem a sztuką, Kraków 2006.
Cała A., Wizerunek Żyda w polskiej kulturze ludowej, Warszawa 2005.
Davidson Ch., Immunim benusach hatefillah I: A Study Text and Workbook for the Jewish Prayer Modes, b.m. 1985.
Fater I., Jidisze muzik in Pojln cwiszn bejde welt-milchomes, Tel-Awiw 1970.
Fater I., Muzyka żydowska w Polsce w okresie międzywojennym, tłum. E. Świderska, Warszawa 1997.
Feldman W.Z., Klezmer: Music, History, and Memory, New York 2016.
Fuks M., Muzyka ocalona: judaica polskie, Warszawa 1989.
Gąsowski T., Między gettem a światem. Dylematy ideowe Żydów galicyjskich na przełomie XIX i XX wieku, Kraków 2006.
Gefilte film: Wątki żydowskie w kinie, red. J. Preizner, t. 1: Kraków 2008; t. 2–4: Kraków–Budapeszt–Syrakuzy 2009–2013.
Gelbart M., The Invention of „Folk Music” and „Art Music”. Emerging Categories from Ossian to Wagner, seria: New Perspectives in Music History and Criticism, ed. J. Kallberg, A. Newcomb, R. Solie, Cambridge 2011.
Gołąb M., Józef Koffler, Kraków 2005.
Granice muzyki – granice wolności. Wokół konferencji kompozytorów i krytyków muzycznych w Łagowie Lubuskim w 1949 roku, red. K. Brzechczyn, R. Ciesielski, Poznań–Warszawa 2021, s. 43–54.
Gross N., Film żydowski w Polsce, Kraków 2002.
Gross N., Żydowski bard i poeta: gawęda o życiu i twórczości Mordechaja Gebirtiga, Kraków 2000.
Gruber R. E., Odrodzenie kultury żydowskiej w Europie, tłum. A. Nowakowska, Sejny 2004.
Husak R. [Гусак Р.], Традиції клезмерів Поділля, Winnycia 2014.
Idelsohn A.Z., Jewish Music in Its Historical Development, New York 1929.
Jewish Instrumental Folk Music: The Collections and Writings of Moshe Beregovski, ed. M. Slobin, Syracuse 2001.
Karpiński K., Był jazz. Krzyk jazzbandu w międzywojennej Polsce, Kraków 2014.
Kłoczowski J., Filozofia dialogu, Poznań 2005.
Kraków muzyczny 1918–1939, red. M. Drobner, T. Przybylski, Kraków 1980.
Malinowski B., Kultura i jej przemiany, Warszawa 2000.
Martin S., Jewish Life in Cracow 1918–1939, London 2004.
Merton R. K., Teoria socjologiczna i struktura społeczna, tłum. E. Morawska, J. Wertenstein-Żuławski, Warszawa 2002.
Móricz K., Jewish Identities: Nationalism, Racism and Utopianism in Twentieth-Century Music, Los Angeles–London 2008.
Muszkalska B., „Po całej ziemi rozchodzi się ich dźwięk…”: muzyka w życiu religijnym Żydów aszkenazyjskich, Wrocław 2013.
Polin. Studies in Polish Jewry: Jews and Music-Making in the Polish Lands, ed. A. Polonsky, F. Guesnet, B. Matis, London 2020, vol. 32.
Polish Jewish Culture Beyond the Capital. Centering the Periphery, red. N. Sinkoff, H. Goldberg we współpracy z N. Aleksiun, New Brunswick, NJ 2023.
Rubin R., Voices of a People: Yiddish Folk Song, New York 1963.
Sandauer A., O sytuacji pisarza polskiego pochodzenia żydowskiego w XX wieku (Rzecz, którą nie ja powinienem był napisać...), Warszawa 1982.
Singer J., Die Tonarten des traditionellen Synagogengesangen, Vienna 1886.
Steinlauf M., Pamięć nieprzyswojona, Warszawa 2001.
Stepanczykowa T. [Степанчикова Т.], Історія єврейського театру у Львові: крізь терни до зірок!, Lviv 2005.
Śliż M., Galicyjscy Żydzi na drodze do równouprawnienia 1848–1914, Kraków 2006.
Tuchowski A., Nacjonalizm, szowinizm, rasizm a europejska refleksja o muzyce i twórczość kompozytorska okresu międzywojennego, Wrocław 2015.
Werner E., A Voice Still Heard…: The Sacred Songs of the Ashkenazic Jews, Philadelphia, PA, London 1976.
Wierzbieniec W., Społeczność żydowska Przemyśla w latach 1918–1939, Rzeszów 1996.
Włodek R., Na początku było Le’chajim. Bardzo krótka historia kina żydowskiego, Szczecin 2013.
Zimmermann A., B’ron Yachad: Essays, Research and Notes on Hazzanut and Jewish Music, Tel-Awiw 1988.
Żydzi w kulturze muzycznej Galicji, t. 1–2, red. E. Nidecka, Rzeszów 2021, 2023.
Apte H., Udział Żydów w muzyce [w:] Udział Żydów w kulturze, Kraków 1938, s. 68–71.
Feldman W. Z., Remembrance of Things Past: Klezmer Musicians of Galicia, 1870–1940 [w:] Polin. Studies in Polish Jewry, ed. A. Polonsky, M. C. Steinlauf, no. 16, London 2003, p. 29–57.
Fuks M., Muzyka [w:] Żydzi polscy. Dzieje i kultura, red. M. Fuks, Z. Hoffman, M. Horn, J. Tomaszewski, Warszawa 1982, s. 63–71.
Gerus B., Los muzyki Żydów galicyjskich jako żydowskiej muzyki ludowej należącej do tradycji europejskiej w państwie żydowskim: byt, unicestwienie i próby odrodzenia w ostatnim czasie – między historią, estetyką artystyczną a polityką w Izraelu [w:] Musica Galiciana, t. XII, red. G. Oliwa, Rzeszów 2010, s. 213–216.
Goldberg H., Muzyka [w:] Dziedzictwo Żydów polskich, red. B. Kirshenblatt-Gimblett, T. Sztyma, Warszawa 2021, s. 155–175.
Goldberg H., The Jewish Innkeeper in the Polish National Ballet [w:] The Jewish Inn in Polish Culture: Between Practice and Phantasm, red. H. Goldberg, B. Shallcross, publikacja złożona do druku.
Jaczyński M., Stylizacje muzyki żydowskiej w dziewiętnastowiecznym Teatrze Polskim [w:] Długi wiek XIX w muzyce. Pytania – problemy – interpretacje, red. M. Sułek, G. Zieziula, Warszawa 2020, s. 277–296.
Jakubczyk-Ślęczka S., Reguła kol isza a role kobiet w życiu muzycznym Żydów galicyjskich w okresie międzywojennym [w:] Musica Galiciana, t. XVI, red. G. Oliwa, K. Fink, Rzeszów 2019, s. 222–240.
Jakubczyk-Ślęczka S., Za kulisami sceny koncertowej: polityka kulturalna Żydowskiego Towarzystwa Muzycznego we Lwowie [w:] Żydzi krakowscy – nowe kierunki badań, red. A. Maślak-Maciejewska, Kraków–Budapeszt–Syrakuzy 2021, s. 133–182.
Jakubczyk-Ślęczka S., Życie muzyczne społeczności żydowskiej na terenach dawnej Galicji w okresie międzywojennym [w:] Z dziejów i kultury Żydów w Galicji, red. M. Galas, W. Wierzbieniec, Rzeszów 2018, s. 239–264.
Jakubczyk-Ślęczka S., Żydowskie środowisko muzyczne międzywojennego Lwowa [w:] Musica Galiciana, t. XIV, red. G. Oliwa, Rzeszów 2014, s. 245–254.
Kaszkadamowa N.[Кашкадамова Н.], Едвард Штоерман – австрійський та американський піаніст з Галичини [w:] Musica Galiciana, t. V, red. L. Mazepa, Rzeszów 2000, s. 285–294.
Lissa Z., Zagadnienia rasowości w muzyce [w:] Almanach i leksykon Żydostwa polskiego, t. 2, red. R. Goldberger, Lwów 1938, s. 83–97.
Lubowiecka M., Rudolf Schwarz – dyrektor artystyczny Galicyjskiego Towarzystwa Muzycznego we Lwowie w latach 1887–1899 we wspomnieniach Stanisława Ciechanowskiego [w:] Musica Galiciana, t. XV, red. G. Oliwa, Rzeszów 2016, s. 74–82.
Lubowiecka M., Wykonawstwo kameralne w Galicyjskim Towarzystwie Muzycznym, w drugiej połowie XIX w. za dyrekcji artystycznej Rudolfa Schwarza [w:] Musica Galiciana, t. V, red. L. Mazepa, Rzeszów 2000, s. 173–183.
Mazepa T., Lwowskie towarzystwa muzyczne [w:] Musica Galiciana, t. IX, red. L. Mazepa, Rzeszów 2005, s. 43–65.
Melnyk L.[ Мельник Л.], Внесок мистецької діяльності родини Ґімпелів до світової культури [w:] Musica Galiciana, t. XVIII, red. K. Fink, T. Mazepa, G. Oliwa, Rzeszów 2023, s. 25–35.
Muszkalska B., From Vienna to Breslau. Remarks on music in European Reform synagogues during the 19th century [w:] Transgressions of a musical kind: Festschrift for Regine Allgayer-Kaufmann on the occasion of her 65th birthday, ed. A. Brunner, C. Gruber, A. Schmidhofer, Aachen 2015, p. 311–326.
Muszkalska B., In Search of the Lost Memory. Researches on Jewish Music in Poland [w:] Minority: Construct or Reality? On Reflection and Self-realization of Minorities in History, red. Z. Jurková i in., Bratislava 2007, s. 136–143.
Nemtsov J., Neue jüdische Musik in Polen in den 20-er-30er Jahren [w:] Jüdische Kunstmusik im 20. Jahrhundert. Quellenlage, Stilanalysen, red. J. Nemtsov, Wiesbaden 2006, s. 91–105.
Nidecka E., Lwowscy muzycy pochodzenia żydowskiego [w:] Musica Galiciana, t. X, red. M. Wierzbieniec, Rzeszów 2007, s. 36–45.
Piekoszewski M., Maurycy Rosenthal – dyskografia nagrań i styl wykonawczy [w:] Musica Galiciana, t. XIV, red. G. Oliwa, Rzeszów 2014, s. 255–265.
Seroussi E., Muzyka [w:] Chasydyzm: źródła, metody, perspektywy, red. M. Wodziński, tłum. M. Starnawski, Kraków–Budapeszt–Syrakuzy 2019, s. 283–328.
Shmeruk Ch., „Mayufes”: A Window on Polish-Jewish Relations [w:] Polin. Studies in Polish Jewry, t. 10, red. G.D. Hundert, London 1997, s. 273–286.
Szmeruk Ch., Majufes [w:] The Jews in Poland, t. 1, red. A. Paluch, Kraków 1992, s. 463–467.
Tarsi B., On a Particular Case of Tonal, Modal, and Motivic Components in Sources for Liturgical Music of East and West European Origins [w:] Iggud – Selected Essays in Jewish Studies, ed. T. Alexander, Z. Amishai-Maisels et al., vol. 3, Jerozolima 2007, p. 145–164.
Tarsi B., The Early Attempts at Creating a Theory of Ashkenazi Liturgical Music [w:] Jewish Music as a Dialogue of Cultures, ed. J. Nemtsov, Wiesbaden 2013, p. 59–69.
Tschernokoscheva E., Hybridity as a Musical Concept: Theses and Avenues of Research [w:] The Human World and Musical Diversity, red. R. Statelova i in., Sofia 2008, s. 13–23.
Węgrzyniak R., Dramaty Wyspiańskiego w Krokewer Jidisz Teater [w:] Teatr żydowski w Krakowie. Studia i materiały, red. J. Michalik, E. Prokop-Janiec, Kraków 1995, s. 77–82.
Wolfsthal Y., The Wolfsthal Family of Musicians: A Genealogical Case Study [w:] Musica Galiciana, t. XVIII, red. K. Fink, T. Mazepa, G. Oliwa, Rzeszów 2023, s. 15–24.
Botstein L., Jewish Question in Music, ed. L. Botstein, „The Musical Quarterly” 2011, vol. 94, no. 4, p. 439–453.
Cohon B. J., The Structure of the Synagogue Prayer-Chant, „Journal of Synagogue Music” 1981, no. 1, p. 58–73.
Dahlig P., Jankiel – historia, poezja i codzienność, „Muzykalia XIII. Judaica 4” 2019, http://demusica.edu.pl/wp-content/uploads/2019/07/dahlig_muzykalia_13_judaica_43.pdf, (04.04.2024).
Fink K., Lwowscy skrzypkowie pochodzenia żydowskiego w opinii dziennikarzy i krytyków muzycznych w Polsce międzywojennej, „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Historia” 2018, z. 73, s. 139–159.
Fuks M., Straty osobowe żydowskiego środowiska muzycznego, „Biuletyn Żydowskiego Instytutu Historycznego” 1978, nr 3–4, s. 121–138.
Gerson-Kiwi E., A.Z. Idelsohn: A Pioneer in Jewish Ethnomusicology, „Yuval. Studies of the Jewish Music Research Centre” 1986, t. 5, red. I. Adler, B. Bayer, E. Schleifer we współpracy z L. Shalem, s. 46–52.
Goldberg H., Jewish Spirituality, Modernity, and Historicism in the Long Nineteenth Century: New Musical Perspectives, „The Musical Quarterly” 2018, vol. 101, no. 4, p. 317–330.
Goldberg H., „On the Wings of Aesthetic Beauty Toward the Radiant Spheres of the Infinite”: Music and Jewish Reformers in Nineteenth-Century Warsaw, „The Musical Quarterly” 2018, vol. 101, no. 4, p. 407–454.
Goldberg H., Przynależność przez muzykę: wkład Żydów w kształtowanie się muzycznej polskości, „Muzykalia XI. Judaica 3” 2011, http://demusica.edu.pl/wp-content/uploads/2019/07/goldberg_muzykalia_11_juda ica3.pdf, (08.04.2024).
Gołąb M., Garść informacji o Józefie Kofflerze i jego rodzinie z ksiąg metrykalnych gminy żydowskiej w Stryju, „Muzyka” 2007, nr 2, s. 61–73.
Guzy-Pasiak J., Jewish Popular Music in Galicia: Karol Rathaus’ Recollections of Chune Wolfsthal, „Musicology Today” 2023, vol. 20, p. 1–9.
Hemetek U., Music of Minorities – „The Others from Within”? On Terminology and the History of Research in Austria, „Musicologica Austriaca: Journal of Austrian Music Studies” 2015, https://www.musau.org/ parts/neue-article-page/view/18, (08.04.2024).
Jaczyński M., Muzyka w teatrze polsko-żydowskim w pierwszych dekadach XX wieku w świetle zachowanych źródeł, „Polski Rocznik Muzykologiczny” 2021, t. 19, s. 67–89.
Jakubczyk-Ślęczka S., Activité de la loge cracovienne „Solidarność” dans le domaine de la culture musicale juive dans l’entre-deux-guerres, „Studia Judaica Cracoviensia” 2012, t. 10, s. 123–131.
Jakubczyk-Ślęczka S., La musique juive à Cracovie de l’entre-deux-guerres selon les informations du journal „Nowy Dziennik”, „Studia Judaica Cracoviensia” 2011, t. 9, s. 121–135.
Jakubczyk-Ślęczka S., Musical Life of the Jewish Community in the Interwar Galicia: the Problem of Identity of Jewish Musicians, „Kwartalnik Młodych Muzykologów” 2017, nr 34, s. 135–157.
Jakubczyk-Ślęczka S., Obraz życia muzycznego rzeszowskich Żydów w okresie międzywojennym opisany na łamach „Chwili”, „Kamerton” 2013, nr 57, s. 165–173.
Jakubczyk-Ślęczka S., Przemiany żydowskich tradycji muzycznych a przemiany żydowskich instytucji muzycznych na przykładzie przedwojennej Galicji, „Roczniki Humanistyczne” 2022, t. 70, z. 12, s. 231–250.
Jakubczyk-Ślęczka S., Reforma żydowskiej muzyki liturgicznej w Galicji na przełomie XIX i XX wieku, „Studia Judaica” 2019, nr 2 (44), s. 235–265.
Jakubczyk-Ślęczka S., Żydowskie organizacje muzyczne w międzywojennym Rzeszowie, „Kamerton” 2015, nr 59, s. 80–86.
Jeż A., Pamięć jako teren w badaniach muzyki żydowskiej, „Kultura współczesna” 2023, nr 3 (123), s. 48–59.
Jeż A., „Śpiewniki” Menachema Kipnisa jako źródło do badania muzyki i kultury muzycznej w dwudziestoleciu międzywojennym, „Kwartalnik Historii Żydów” 2002, nr 3, s. 303–317.
Lindstedt I., Polska refleksja o muzyce w kinie dźwiękowym w latach trzydziestych XX wieku. Główne idee i perspektywy badawcze w muzykologii, „Muzyka” 2018, nr 2, s. 3–26.
Loeffler J., „A Special Kind of Antisemitism”: On Russian Nationalism and Jewish Music, „Yuval. Studies of the Jewish Music Research Centre” 2015, vol. 9, p. 1–16.
Loeffler J., Richard Wagner’s „Jewish Music”: Antisemitism and Aesthetics in Modern Jewish Culture, „Jewish Social Studies” 2009, vol. 15, no. 2, p. 2–36.
Lukaniuk B. [Луканюк Б.], Інструментальна музика єврейського весілля на Гуцульшині, „Родовід” 1995, nr 11, s. 15–19.
Maissner B., Zimmermann A., The Life and Music of Israel Alter, „Proceedings of the Cantors Assembly 54th Annual Convention” 2001, p. 68–73.
Manekin R., The Prayer House of a Galician Maskil: Joseph Perl’s Synagogue Regulations, „Association for Jewish Studies Review” 2018, no. 2, p. 403–440.
Matis B., An Annotated Translation of Pinchas Szerman’s „Poilishe Khazones in Fargangenheitun Tzukunft” [The Polish Cantorate in the Past and the Future], 1924, „Scripta Judaica Cracoviensia” 2016, no. 4, p. 99–109.
Mazor Y., Hajdu A., The Hasidic Dance-Nigun. A Study Collection and Its Classificatory Analysis, „Yuval. Studies of the Jewish Music Research Centre” 1974, no. 3, p. 136–266.
Muszkalska B., Kolberg and Jewish Music, „Musicology Today” 2014, no. 11, p. 24–30.
Muszkalska B., Kol isza be-lakasz vs mulier caceat in ecclesia. Głos kobiecy w judaizmie i chrześcijaństwie, „Liturgia Sacra. Liturgia – Musica – Ars” 2018, nr 51 (1), s. 189–198.
Muszkalska B., Problem modusu w aszkenazyjskich śpiewach synagogalnych, „Muzyka” 2004, nr 3, s. 91–103.
Nowak T., Kontakty muzyczne społeczności polskiej i żydowskiej oraz wizerunek kultury żydowskiej w popularnym nurcie muzyki polskiej XIX wieku, „Studia Chopinowskie” 2020, t. 5 nr 1, s. 62–87.
Palmon H., The Polish Pianist Artur Hermelin, „Muzykalia XIII. Judaica 4” 2012, http://demusica.edu.pl/wp-content/uploads/2019/07/palmon_muzykalia_13_judaica_41.pdf, (08.04.2024).
Plohn A., Muzyka we Lwowie a Żydzi, „Muzykalia XIII. Judaica 4” 2019, http://demusica.edu.pl/wp-content/uploads/2019/07/plohn_muzykalia_13_judaica_4.pdf, (04.04.2024).
Rubin J., The Clarinet in Klezmer Music, „The Clarinet” 1991, vol. 18, no. 3, p. 32–37.
Schmidt E., Nationalism and the Creation of Jewish Music: The Politicization of Music and Language in the German-Jewish Press Prior to the Second World War, „Musica Judaica” 2000–2001, no. 15, p. 1–31.
Schüssler M., Karol Rathaus: An American Composer of Polish Origin, „Polish Music Journal” 2003, t. 6, nr 1, https://polishmusic.usc.edu/research/publications/polish-music-journal/vol6no1/karol-rathaus/, (04.04.2024).
Tarsi B., Congregational Singing as a Norm of Performance within the Modal Framework of Ashkenazi Liturgical Music, ⹂Journal of Synagogue Music” 2005, no. 30/1, p. 63–95.
Tarsi B., Cross-Repertoire Motifs in Liturgical Music of the Ashkenazi Tradition: An Initial Lay of the Land, Jewish Music Research Centre, https://jewish-music.huji.ac.il/sites/default/files/Pdfs/Boaz%20Tarsi%2C%20Cross%20Repertoire%20Motifs.pdf, (21.06.2023).
Tarsi B., Lower Extension of the Minor Scale in Ashkenazi Prayer Music, „Indiana Theory Review” 2002, no. 23, p. 153–183.
Tarsi B., Tonality and Motivic Interrelationships in the Performance-Practice of Nusach, „Journal of Synagogue Music” 1991, no. 1, p. 5–27
Tarsi B., Toward a Clearer Definition of the Magen Avot Mode, „Musica Judaica” 2001–2002, no. 16, p. 53–79.
Vogel B., Klezmerzy Księstwa Warszawskiego, „Studia Musicologica Stetinensis” 2010, nr 2, s. 183–188.
Vogel B., „Na wierzbach zawiesiliśmy nasze… skrzypce”. Rzecz o dawnych instrumentach, macewach, synagogach i klezmerach, „Muzyka” 2007, nr 2, s. 75–113.
Waligórska M., Klezmer in Krakow: kitsch, or catharsis for Poles?, „Ethnomusicology” 2006, nr 3 (50), s. 433–451.
Werb B., Majufes: A Vestige of Jewish Traditional Song in Polish Popular Entertainments, „Polish Music Journal” 2003, red. M. Trochimczyk, t. 6, nr 1, https://polishmusic.usc.edu/research/publications/polish-music-journal/vol6no1/majufes/, (08.04.2024).
Wieczorek S., Granice muzyki – granice wolności. Wokół konferencji kompozytorów i krytyków muzycznych w Łagowie Lubuskim w 1949 roku, „Muzyka” 2023, nr 4, s. 146–154.
Włodek R., Joseph Green, producent polskich filmów jidyszowych, „Images” 2019, t. 26, nr 35, s. 77–101.
Włodek R., Od „Za grzechy” do „Bezdomnych”. Aleksander Marten (1898–1942?), artysta żydowskiej i polskiej kinematografii dźwiękowej, „Studia Judaica” 2022, nr 2 (50), s. 269–290.
Wohlberg M., The Music of the Synagogue as the Source of the Yiddish Folksong, „Musica Judaica” 1999, no. 14, p. 33–61.
Błaszczyk L.T., Dyrygenci polscy i obcy w Polsce działający w XIX i XX wieku, Kraków 1964.
Błaszczyk L.T., Żydzi w kulturze muzycznej ziem polskich w XIX i XX wieku, Warszawa 2014.
Encyclopaedia Judaica, ed. F. Skolnik, Jerusalem 2007.
Encyklopedia Krakowa, red. J. Purchla, Kraków 2023.
Encyklopedia muzyczna PWM, red. E. Dziębowska, t. 1–12, Kraków 1979–2012.
Encyklopedia Rzeszowa, red. J. Draus, Rzeszów 2004.
Jodłowiec-Dziedzic A., Mordechaj Gebirtig [w:] Krakowianie. Wybitni Żydzi krakowscy XIV–XX w., red. A. Kutylak, Kraków 2006, s. 165–168.
Leksikon fun der jidiszer literatur, prese un filologie, red. Z. Rejzen, Wilno 1928.
Leksikon fun der jidiszn teater, red. Z. Zylbercwajg, New York–Warszawa–Mexico 1931–1969.
Lerski T., Syrena Record – pierwsza polska wytwórnia fonograficzna, New York–Warszawa 2003.
Słownik biograficzny twórców oświaty i kultury XIX i XX wieku Polski Południowo-Wschodniej, red. A. Meissner, K. Szmyd, Rzeszów 2011.
The New Grove Dictionary of Music and Musicians, ed. S. Sadie, London 2001.
YIVO Encyclopedia of Jews in Eastern Europe, https://yivoencyclopedia.org/, (18.03.2024).
Zaludkowski E., Kultur-treger fun der jidiszer liturgie: historisz-biografiszer iberblik iber chazones, chazonim un diriżorn, Detroit, Michigan 1930.
Jaczyński M., Obecność muzyki żydowskiej w powszechnej kulturze wybranych ośrodków Europy Środkowej w dwudziestoleciu międzywojennym, praca doktorska, Uniwersytet Jagielloński 2023.
Jakubczyk-Ślęczka S., Życie muzyczne społeczności żydowskiej na terenie dawnej Galicji w okresie międzywojennym, praca doktorska, Uniwersytet Jagielloński 2017.
Jeż A., Muzyka i taniec w syjonistycznych ruchach młodzieżowych w II Rzeczpospolitej w świetle publikacji i materiałów archiwalnych, praca doktorska, Uniwersytet Warszawski 2023.
Schmidt E., From the Ghetto to the Conservatoire: the Professionalization of Jewish Cantors in the Austro-Hungarian Empire (1826–1918), praca doktorska, University of Oxford 2004.
Sławek M., Twórczość Mieczysława Wajnberga. Ekspresja i styl z perspektywy wykonawczo-interpretacyjnej. Na przykładzie utworów na skrzypce i fortepian z lat 1947–1953, praca doktorska, Akademia Muzyczna w Krakowie 2015.
Stefek J., Twórczość żydowskich kompozytorów muzyki organowej w Europie Środkowej w latach 1810–1938, praca doktorska, Akademia Muzyczna im. Karola Lipińskiego we Wrocławiu 2021.
Błoński J., Zaginiony świat. Historia Żydów przemyskich, Przemyśl 2016.
Brauner A., Kach Hitpalelu Jehudaj Krakow [w:] Ha-Jechudim be-Krakow – Chajeha wechurbana szel kehila atika, red. Sh. Lazar, Hajfa 1981, s. 195–201.
Fink K., Szalitowie – rodzina muzyków z Drohobycza, Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Żydzi w Galicji”, Rzeszów, 08.06.2017.
Fuks M., Księga sławnych muzyków pochodzenia żydowskiego, Poznań–Warszawa 2003.
Gliński M., Polska piosenka pochodzenia żydowskiego, https://culture.pl/pl/artykul/polska-piosenka-pochodzenia-zydowskiego, (08.04.2024).
Goldberg H., The Jewish Self / The Jewish Other: Performing Identity in the ‘Majufes’, Wrocławskie Forum Muzykologiczne, 02.06.2010.
Grygier E., Aj waj waj, http://blog.tradycjemuzyczne.imit.org.pl/2017/01/30/aj-waj-waj/, (11.01.2022).
Guzy-Pasiak J., Młodzieńcze lata Karola Rathausa w Galicji i ich znaczenie dla jego przyszłej twórczości, XIX Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Musica Galiciana”, Strzyżów, 17.05.2024.
Jakubczyk-Ślęczka S., „Bezsprzecznie jedno z najruchliwszych towarzystw na prowincji” – o działalności żydowskiego środowiska muzycznego w międzywojennym Przemyślu, Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Żydzi w kulturze muzycznej Galicji 2”, Uniwersytet Rzeszowski, 28.10.2022.
Jakubczyk-Ślęczka S., Wpływ nowych mediów i technologii na przemiany żydowskiej kultury muzycznej w międzywojennej Galicji, XIX sesja Międzynarodowej Konferencji Naukowej „Musica Galiciana”, Uniwersytet Rzeszowski, 16.05.2024.
Jankowski T., Zimek K., Polskie tango hebrajskie w międzywojennej Polsce, Warszawa 2019.
Klubiński M., Bibliografia polskiego piśmiennictwa o muzyce żydowskiej (I), „Muzykalia VII. Judaica 2” 2009, http://demusica.edu.pl/wp-content/uploads/2019/07/bibliografia1_muzykalia_7_judaica2.pdf, (08.04.2024).
Klubiński M., Bibliografia polskiego piśmiennictwa o muzyce żydowskiej (II), „Muzykalia XI. Judaica 3” 2011, http://demusica.edu.pl/wp-content/uploads/2019/07/bibliografia2_muzykalia_11_judaica3.pdf, (08.04.2024).
Klubiński M., Bibliografia polskiego piśmiennictwa o muzyce żydowskiej (aneks do cz. I i II), „Muzykalia XIII. Judaica 4” 2012, http://demusica.edu.pl/wp-content/uploads/2019/07/klubinski2_muzykalia_ 13_judaica_44.pdf, (08.04.2024).
Kostek J., Świat przeszły dokonany, Przemyśl 2012.
Lindstedt I., O odnalezionym Kwartecie smyczkowym op. 19 Józefa Kofflera, XIX Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Musica Galiciana”, Strzyżów, 17.05.2024.
Lindstedt I., Polska muzyka filmowa z lat 1930–1939. Twórcy i zjawiska, Interdyscyplinarne seminarium „Migracje artystyczne w XIX, XX i XXI wieku” ISPAN, 30.01.2024.
Palmon H., Żydowskie środowisko muzyczne Lwowa między wojnami światowymi, Konferencja „Żydowski renesans muzyczny w Polsce i w Niemczech”, Muzeum Historii Żydów Polskich „Polin”, 15–17.09.2013, http://demusica.edu.pl/wp-content/uploads/2019/07/dm13_palmon.pdf, (04.04.2024).
Piekarski M., Józef Koffler jako publicysta i redaktor czasopism, XIX Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Musica Galiciana”, Uniwersytet Rzeszowski, 16.05.2024.
Sharvit U., Chasidic Tunes from Galicia, Jerozolima 1995.
Thesaurus of Hebrew Oriental Melodies, red. A.Z. Idelsohn, t. 1–10, Leipzig, Berlin, Wien, Jerusalem 1914–1932.
Vinaver Ch., Anthology of Hasidic Music, Jerozolima 1985.
Vogel B., Klezmerzy nie grali na katarynkach!, „Ruch Muzyczny” 2023, nr 11, s. 36–38.
Zimmermann Akiwa [wywiad] na temat Izraela Bakona, https://www.youtube.com/watch?v=ylqxlvB9Q_E, (21.03.2024).
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Musica Galiciana. Kultura muzyczna Galicji w kontekście stosunków polsko-ukraińskich
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
