Historia cosplayu
Słowa kluczowe:
cosplay, historia cosplayu, kultura popularna, kostiumAbstrakt
Obecnie cosplay ciągle jest mało poznanym zjawiskiem wiążącym się z kulturą popularną. Pomimo tego historia cosplayu ma już ponad 110 lat, w trakcie których zaszły powolne zmiany związane z modą i postrzeganiem kultury popularnej oraz jej rozwojem. Sam termin cosplay jest nowszy i pochodzi z lat osiemdziesiątych XX w., jednak zawężenie tego zjawiska do ostatnich 40 lat nie nakreśliłoby odpowiednio jego charakterystyki. Dopiero na początku XX w. zaczęto wzorować kostiumy na kulturze popularnej, która jest jednym z wyznaczników cosplayu, jednak samo przywdziewanie kostiumów i odgrywanie przyjmowanych roli nie jest nowe ani niepoznane. W związku z tym i na potrzeby tego artykułu cosplay traktuję jako aktywność polegającą przede wszystkim na wcielaniu się w wybraną postać pochodzącą z kultury popularnej; niejednokrotnie dochodzi tutaj do odgrywania zachowania i charakteru, utożsamiania się z nią. Podstawę stanowi kostium oraz makijaż, które upodabniają nas do danego bohatera i pozwalają stworzyć iluzję obcowania z nim innym ludziom wokół.
Często jest również wyrazem przynależności do danej grupy lub fandomu. W niniejszym artykule koncentruję się głównie na wydarzeniach związanych ze zjawiskiem cosplayu w Stanach Zjednoczonych i Japonii. Fenomen ten nie ogranicza się jedynie do tych dwóch krajów, jednak tam początkowo rozwijał się najbardziej dynamicznie i został rozpowszechniony na pozostałe państwa. Z tego względu obecnie cosplay stanowi składnik wielu innych kultur narodowych. W tekście obecne są również fakty, które nie należą bezpośrednio do omawianego zjawiska (informacje o cosplayu w środkach masowej komunikacji). Zostały one ujęte, ponieważ przyczyniając się do rozpowszechnienia cosplayu oraz jego historii, zostały uznane przeze mnie za obligatoryjne.
Downloads
Bibliografia
Ackerman F.J., I remember Morojo, Los Angeles 1965.
Ashcraft B., Plunkett L., Cosplay World, Prestel 2014.
Baffelli E., Yamaki K., Maids in Akihabara: Fantasy, Consumption and Role-playing in Tokyo, Hosei 2018.
Bradbury R., Comic-con: 40 Years of Artists, Writers, Fans & Friends, San Francisco 2009.
Conner T., Rei Toei lives!: Hatsune Miku and the Design of the Virtual Pop Star, Chicago 2013.
Dudek A., Kultura popularna kulturą nowoczesnego społeczeństwa, „Rocznik Nauk Społecznych” 2003, t. XXXI, z. 1.
Duncan R., Smith M.J., Icons of the American Comic Book: From Captain America to Wonder Woman, t. I, California 2013.
Farris A., Fan-driven Identity Narratives: The Performative Culture of Star Wars Cosplayers, Idaho 2017.
Flatt S., Cosplay in the USA, Tennessee 2015.
Hashimoto M., Visual Kei Otaku Identity – An Intercultural Analysis, Vienna 2007.
Helgesen E., Miku’s Mask: Fictional Encounters in Children’s Costume Play, Bergen 2014.
Hewlett D.M., Anime and Identity: The Reception of Sailor Moon by Adolescent American Fans, Pennsylvania 2015.
Ito M., Okabe D., Tsuji I., Fandom Unbound: Otaku Culture in a Connected World, New Haven–London 2012.
Kłoskowska A., Kultura masowa, Warszawa 2005.
Le K.L., Examining the Rise of Hatsune Miku: The First International Virtual Idol, California 2015.
Mohr C., Fandom and Cult Cinema: Audience Responses to Rocky Horror Picture Show, Pennsylvania 2013.
Pin-Quan N.G., Gundamnomics: Transforming Corporated Japan for the Challenges of Global Capitalism, Japan 2007.
Rahman O., “Lolita”: Imaginative Self and Elusive Consumption, „ Fashion Theory The Journal of Dress Body & Culture”, 2011.
Resnick M., ...Always a Fan true stories from a life in science fiction, Maryland 2009.
Ristaino C., Ziegfeld Girls Beauty versus Talent, California 2012.
Winge T., Costuming the Imagination: Origins of Anime and Manga Cosplay [w:] Mechademia, t. I, Minnesota 2006.
Wrona D., Cosplay in the Perspective of Rape Culture. Context, Origins and Conditions, „Journal of Gender and Power” 2018, no. 1(9).
Anime Kapitan Tsubasa, https://myanimelist.net/anime/2116/Captain_Tsubasa (12.02.2019).
Costume Con, http://www.costume-con.org/gallery2/main.php?g2_itemId=10 (12.02.2019).
Fanzine Fantastic Universe, http://www.luminist.org/archives/SF/FU.htm (19.02.2019).
Fanzine Southern Star, http://efanzines.com/AOY/AOY.pdf (19.02.2019).
Gwiezdne Wojny Część VI: Powrót Jedi, https://starwars.fandom.com/pl/wiki/Gwiezdne_wojny_Część_VI:_Powrót_Jedi (13.03.2019).
Hasło fanzine, https://en.oxforddictionaries.com/definition/fanzine (19.02.2019).
Heroes of Cosplay, http://nerdbastards.com/2013/08/21/sexuality-vs-talent-why-manufactured-drama-on-syfys-heroes-of-cosplay-is-ruining-cosplay/ (18.03.2019).
Heroes of Cosplay, https://www.toplessrobot.com/2013/09/seven_reasons_why_heroes_of_cosplay_is_terrible_1.php (18.03.2019).
Historia Comiket, https://www.comipress.com/article/2008/08/03/3636.html (12.03.2019).
Historia cosplayu, https://www.yahoo.com/entertainment/75-years-of-capes-and-face-paint-a-history-of-cosplay-92666923267.html (19.02.2019).
Historia visual key, https://www.timeout.com/tokyo/music/the-story-of-visual-kei (12.03.2019).
https://www.japantimes.co.jp/culture/2014/06/13/general/forget-cool-japan-cute-is-this-summers-hot-global-export/#.U88_ZY0mspg (12.03.2019).
Hypnosis Mic, https://hypnosis-mic.fandom.com/wiki/The_World_of_Hypnosis_Mic (18.03.2019).
Jessica Nigri, https://halosquared.wordpress.com/2009/08/13/jessica-nigri-i-choose-you/ (12.03.2019).
Jessica Nigri, https://eu.azcentral.com/story/entertainment/events/2014/05/31/two-metro-phoenix-women-make-cosplay-career/9738879/ (18.03.2019).
Magazyny publikowane przez ASCII Media, https://www.revolvy.com/page/List-of-magazines-published-by-ASCII-Media-Works (14.03.2019).
Manga Kapitan Tsubasa, https://myanimelist.net/manga/1789/Captain_Tsubasa (12.03.2019).
Moi-même-Moitié, https://moi-meme-moitie.com/?mode=f1 (13.03.2019).
Miller R., Was Mr. Skygack the First Alien Character in Comics? https://io9.gizmodo.com/was-mrskygack-the-first-alien-character-in-comics-453576089 (6.02.2019).
Ranking oglądalności, http://www.thefutoncritic.com/ratings/2013/08/14/tuesdays-cable-ratings-rizzoli-and-isles-amish-mafia-top-charts-320020/cable_20130813/ (18.03.2019).
Science Fiction Studies, https://www.depauw.edu/sfs/notes/notes12/notes.html (28.02.2019).
Serial Przyjaciele, http://www.friends-tv.org/zz301.html (13.03.2019).
The International Costumers Guild, http://costume.org/wp/about-the-international-costumers-guild/ (12.03.2019).
Viral, https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/viral (18.03.2019).
Vocaloid, https://www.webcitation.org/68EBFxf5V?url=http://www.interspeech2007.org/Technical/ssc_files/Yamaha/VOCALOID_Interspeech.pdf (14.03.2019).
World Cosplay Summit, http://www.worldcosplaysummit.jp/en/about/ (14.03.2019).
World Science Fiction Convention Chicon, https://fancons.com/events/info/3958/chicon-iii---worldcon-1962 (23.02.2019).
World Science Fiction Convention NYCon, http://fancyclopedia.org/nycon-3 (23.02.2019).
World Science Fiction Convention Pittcon, http://efanzines.com/Bplott/Pittcon.pdf (19.02.2019).
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2018 Rzeszowskie Studia Socjologiczne

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.