Komunikacja pomiędzy lekarzem i pacjentem u chorych na nowotwory

Autor

  • Zofia Wyszkowska Katedra Organizacji i Zarządzania, Wydział Zarządzania Uniwersytet Technologiczno-Przyrodniczyy
  • Katarzyna Białczyk Wydział Nauk o Zdrowiu Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
  • Tomasz Michalski Wydział Nauk o Zdrowiu Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

DOI:

https://doi.org/10.15584/nsawg.2021.1.9

Słowa kluczowe:

komunikacja, lekarz, pacjent, choroby nowotworowe

Abstrakt

Celem głównym pracy była ocena komunikacji lekarza z pacjentem. Cele szczegółowe dotyczyły oceny zadowolenia i satysfakcji ze sposobu komunikowania się lekarza z chorym, oceny stosowanych sposobów komunikacji, długości trwania wizyty u lekarza, zrozumiałości przekazywanych informacji chorym, kultury osobistej lekarza, podmiotowości pacjenta. Korzystano z kwestionariusza ankiety opracowanego specjalnie dla zrealizowania celów pracy. W analizie uwzględniono 238 poprawnie wypełnionych kwestionariuszy przez pacjentów z chorobą nowotworową leczonych w szpitalu specjalistycznym. Bazę danych założono w programie Excel, a obliczenia wykonano w programie Statistica.

Zebrane dane i ich analiza pokazały, że komunikacja lekarza z chorym jest bardzo ważnym aspektem procesu leczenia. Nie wszyscy respondenci są zadowoleni ze sposobu przekazywania informacji przez lekarza dotyczących dalszego procesu leczenia, co powoduje wzrost poczucia utraty bezpieczeństwa i utratę zaufania do lekarza. Większość chorych rozumie przekazywane przez lekarza zalecenia i porady, ale jest grupa respondentów, która nie rozumie wszystkich słów wypowiadanych przez lekarza, co może prowadzić do nieprawidłowego stosowania zaleceń. Pacjenci wysoko ocenili kulturę osobistą lekarzy, ale oczekują w ich traktowaniu większej podmiotowości. Analiza zebranych wypowiedzi wskazuje, że oczekiwania pacjentów w zakresie prowadzonej komunikacji lekarz – pacjent wzrastają, co zobowiązuje lekarzy do poszerzania wiedzy z zakresu technik komunikacyjnych.

Bibliografia

Baker, R. B. (2002). Bioethics and history. Journal of Medicine and Philosophy, 27(4), 447–474. DOI: 10.1076/jmep.27.4.447.8606.

Czerska, I. (2016). Relacje lekarz – pacjent a wybrane teoretyczne modele relacji w kontekście dehumanizacji medycyny. Handel Wewnętrzny, 5, 37–45.

Emanuel, E. J., Emanuel, L. L. (1992). Four models of physician – patient relationship. Journal American Association, 267(16), 2221–2226. DOI: 10.1001/jama.267.16.2221.

Feinberg, J. (1971). Legal paternalism. Candian Journal of Philosophy, 1(1), 105– 124. DOI: 10.1080/00455091.1971.10716012.

Fryc, A., Krassowska, M., Szymik, D., Hamoud, M., Patela, K. (2018). Rola internetu w relacji lekarz – pacjent zbadana w wybranych grupach wiekowych. Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne, 8(4), 285–296. DOI: 10.17219/pzp/86410.

Gałuszka, M. (2012). Nowe zjawiska w relacji lekarz – pacjent w kontekście rozwoju internet. Przegląd Socjologiczny, 61(2), 118–150.

Giubilini, A., Milnes, S., Savulescu, J. (2016). The Medical Ethics Curriculum in Medical Schools: Present and Future. Journal of Clinical Ethics, 27(2), 129–145.

Griffin, E. (2003). Podstawy komunikacji społecznej. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Jarosz, M. J., Kawczyńska-Butrym, Z., Włoszczak-Szubzda, A. (2012). Modele komunikacyjne relacji lekarz – pacjent – rodzina. Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 3(18), 212–218.

Kęsy, M. (2012). Relacje i komunikacja w świecie medycznym. Kraków: Uniwersytet Jagielloński.

Kiełkiewicz-Janowiak, A., Zabielska, M. (2017). Lekarz i pacjent na emigracji: odmienne kultury komunikacji w ochronie zdrowia w Polsce i w Wielkiej Brytanii. Sztuka Leczenia, 1, 33–41.

Kowalczyk, J. R., Samardakiewicz, M. (1998). Dziecko z chorobą nowotworową. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL.

Kuczyńska, A. (2001). Modele kontaktu lekarza z pacjentem. W: G. Dolińska-Zygmunt (red.), Elementy psychologii zdrowia (s. 201–212). Wrocław: Uniwersytet Wrocławski.

Kuty-Pachecka, M., Stefańska, K. (2014). Zaburzenia psychiczne u dzieci z rozpoznaną chorobą nowotworową. Psychiatria i Psychologia Kliniczna, 14(2), 156–163. DOI: 10.15557/PiPk.2014.0024.

Laskowski, W. (2010). O komunikacji twarzą w twarz w perspektywie somatycznej. Investigationes Linguisticae, XXII, 42–78. DOI: 10.14746/il.2010.22.3.

Migge, B., Gilmartin, M. (2011). Migrants and healthcare: Investigating patient mobility among migrants in Ireland. Health & Place, 17, 1144–1149. DOI: 10.1016/j.healthplace.2011.05.002.

Nęcki, Z. (2000). Komunikacja międzyludzka. Kraków: Oficyna Wydawnicza ANTYKWA.

Nowina-Konopka, M., (2016). Komunikacja lekarz – pacjent. Teoria i praktyka. Kraków: Uniwersytet Jagielloński.

Widera, A. (2007). Psychologiczne aspekty pacjenta z chorobą nowotworową. W: B. Bętkowska-Korpala, J. Gierowski (red.), Psychologia lekarska w leczeniu chorych somatycznie (s. 67–82). Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Williams, S., Calnan, M. (1991). Key determinants of consumer satisfaction with general practice. Fam Pract, 8(3), 237–244. DOI: 10.1093/fampra/8.3.237.

Williams, S., Weinmen, J., Dale, J. (1998). Doctor Patient Communication and Patient Satisfaction. Family Practice, 15(5), 480–492. DOI: 10.1093/fampra/15.5.480.

Wojtyniak, B., Goryński, P., Moskalewicz, B. (2013). Sytuacja zdrowotna ludności Polski i jej uwarunkowania. Nowotwory. Journal of Oncology, 63(3), 1–269. DOI: 10.5603/ NJO.2013.0010.

Wróbel, M. (2005). Uwaga, zaraźliwy nastrój. Charaktery, 8, 21–22.

Stewart, J. (2014). Mosty zamiast murów. Warszawa: PWN.

Szasz, T. S., Marc, M. D., Hollender, H. (1956). A Contribution to the Philosophy of medicine The Basic Models of the Doctor – Patient Relationship. A.M.A. Archives of Internal Medicine, 97(5), 585–592. DOI: 10.1001/archinte.1956.00250230079008.

Szewczyk, K. (2009). O bezsensie i potrzebie konstruowania modeli relacji lekarz – pacjent. Krytyka Lekarska, 2–3, 17–38.

Stangierska, I., Horst-Sikorska, W. (2007). Ogólne zasady komunikacji między pacjentem a lekarzem. Forum Medycyny Rodzinnej, 1(1), 58–68.

Załazińska, A. (2006). Niewerbalna struktura dialogu. Kraków: Universitas.

Zembala, A. (2015). Modele komunikacyjne w relacjach lekarz – pacjent. Zeszyty Naukowe Towarzystwa Doktorantów UJ. Nauki Ścisłe, 11(2), 35–50.

Veatch, R. M. (1991). The Patient-Physician Relation: The Patient as Partner. Bloomington: Indiana University Press.

Veatch, R. M. (2006). How Philosophy of Medicine Has Changed Medical Ethics. Journal of Medicine and Philosophy, 31(6), 585–600. DOI: 10.1080/03605310601009315.

Downloads

Opublikowane

2021-03-31

Numer

Dział

Artykuły