Regionalne zróżnicowanie procesów wzrostu gospodarczego w Polsce
Słowa kluczowe:
wzrost gospodarczy, rozwój regionalny, polityka regionalnaAbstrakt
Celem opracowania jest kwantyfikacja i ocena kierunków rozwoju gospodarczego Polski w układzie województw w latach 2000–2023. Badania empiryczne obejmują również dwa krótsze podokresy, a mianowicie lata 2000–2011 i 2012–2023. Ocena regionalnego zróżnicowania przebiegu procesów wzrostu została dokonana w oparciu o kształtowanie się poziomu i średniorocznego tempa wzrostu produktu krajowego brutto per capita oraz konwergencję typu β oraz typu σ. Badania wykazały, że regionalna dywergencja wzrostu gospodarczego w Polsce jest zjawiskiem długotrwałym, aczkolwiek przebiega z różnym natężeniem.
Ocena przestrzennego zróżnicowania dynamiki wzrostu gospodarczego została przeprowadzona w kontekście podstawowych teorii rozwoju regionalnego. Wskazano również na możliwości oddziaływania na przebieg procesów wzrostu w układach regionalnych, zwracając szczególną uwagę na: transfery socjalne, inwestycje w infrastrukturę, politykę innowacyjną i subsydia dla przedsiębiorstw. Oddziaływanie władz publicznych na rozwój poszczególnych regionów winno być zindywidualizowane i dostosowane do specyficznych uwarunkowań.
Downloads
Bibliografia
Amstrong, H., Taylor, J. (2000). Regional Economics and Policy. Oxford: Blackwell Publishers.
Andersson, R. (2005). The Efficiency of Swedish Policy. The Annals of Regional Science, 39(4), 811–832. DOI: 10.1007/s00168-005-0024-8.
Bański, J. (1999). Obszary problemowe w rolnictwie Polski. Prace Geograficzne, 172, 1–128.
Borowy, M., Sawicka, J. (2016). Transfer innowacji z sektora nauki do otoczenia gospodarczego – teoria i praktyka. Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, 103(3), 44–52. DOI: 10.22630/RNR.2016.103.3.25.
Czyżewska, D. (2012). Regiony uczące się. W: E. Łaźniewska, M. Gorynia (red.), Konkurencyjność regionalna. Koncepcje – strategie – przykłady (s. 107–114). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Głąbicka, K., Grewiński, M. (2003). Europejska polityka regionalna. Warszawa: Dom Wydawniczy Elipsa.
Gorzelak, G. (2004). Polska polityka regionalna wobec zróżnicowań polskiej przestrzeni. Studia Regionalne i Lokalne, 4(18), 37–72.
Grosse, T.G. (2004). Polityka regionalna Unii Europejskiej. Przykład Grecji, Włoch, Irlandii, i Polski. Warszawa: Instytut Spraw Publicznych.
Grosse, T.G. (2008). Przegląd koncepcji teoretycznych rozwoju regionalnego. Studia Regionalne i Lokalne, 1(8), 25–48.
Grzeszczak, J. (1999). Bieguny wzrostu a formy przestrzeni spolaryzowanej. Prace Geograficzne, 173, 1–97.
Hirschman, A.O. (1958). The Strategy of Economic Development. London: Yale University Press, New Haven and London.
Idczak, P. (2013). Wielowymiarowa koncepcja peryferyjności regionalnej. Warszawa: Difin.
Keller, W. (2004). International Technology Diffusion. Journal of Economic Literature, 42(3), 752–782.
Klasik, A., Kuźnik, F. (2007). Regiony uczące się w teorii i polityce rozwoju regionalnego. W: A. Jewtuchowicz (red.), Region w gospodarce opartej na wiedzy (s. 9–19). Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.
Korenik, S., Zakrzewska-Półtorak, A. (2011). Teorie rozwoju regionalnego – ujęcie dynamiczne. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu.
Lackenbauer, J. (2004). Catching up: Regional Policies and EU Cohesian Policy. The Case of Hungary: Managing Global Transitions. International Research Journal, 2(2), 123–162.
Mączyńska, E. (2025). Społeczna Gospodarka Rynkowa – aspekty instytucjonalne. W: E. Mączyńska, P. Pysz, M. Urbaniec (red.), Społeczna Gospodarka Rynkowa – w poszukiwaniu zrównoważonego ładu (s. 21–41). Warszawa: PTE.
Myrdal, G. (1958). Teoria ekonomii a kraje gospodarczo nierozwinięte. Warszawa: Polskie Wydawnictwa Gospodarcze.
North, D.C. (1990). Institutional Change and Economic Performance. New York: Cambridge University Press.
Pastuszka, S., Skrzypek, J. (2017). Konwergencja czy dywergencja regionów włoskich? Gospodarka Narodowa, 288(2), 101–130. DOI: 10.33119/GN/100750.
Próchniak, M. (2019). Konwergencja beta, sigma i gamma krajów postsocjalistycznych do Europy Zachodniej. Rocznik Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej, 17(1), 217–243. DOI: 10.36874/RIESW.2019.1.10.
Romer, P. (1986). Increasing Returns and Long-Run Growth, Journal of Political Economy, 94(5), 1002–1037.
Romer, P. (1987). New Theories of Economic Growth. Growth Based on Increasing Returns Due to Specialization. AEA Papers and Proceedings, 77(2), 56–62.
Samuelson, P.A., Nordhaus, W.D. (2012). Ekonomia. Poznań: REBIS.
Stackelberg von, K., Hahne, U. (1998). Teorie rozwoju regionalnego. W: S. Golinowska (red.), Rozwój ekonomiczny regionów. Rynek pracy. Procesy migracyjne (s. 55–106). Warszawa: Raport IPiSS.
Wysocka, M. (2022). Determinanty implementacji innowacji do gospodarki. Biuletyn Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego, 1(96), 59–64.
Zarycki, T. (2010). Peryferie. Nowe ujęcia zależności centro-peryferyjnych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Uniwersytet Rzeszowski
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
