Activities of musical societies in Rzeszów in 1848–1948

Authors

  • Andrzej Szypuła Towarzystwo im. Zygmunta Mycielskiego w Wiśniowej, Polska

DOI:

https://doi.org/10.15584/galiciana.2025.19.18

Keywords:

Rzeszów, Galicia, music, societies

Abstract

Music in Rzeszów, as in other cities and towns in Galicia, developed thanks to the initiatives of sensitive, creative individuals from the intelligentsia, with its characteristic multiculturalism reflecting the historical, political, and economic conditions of the time. Musical societies formed elite groups that influenced broad social circles, awakening within them spiritual and aesthetic needs in the fields of high culture, and creating ambitious programs of action in contact with significant cultural centers in Galicia and beyond. From today’s perspective, it is clear that these societies became the foundation for the organization of significant institutions and artistic ensembles, cultivating various fields of art, including music, in the uninterrupted cultural history of Poland, Europe, and the world.

Downloads

Download data is not yet available.

References

Codello A., Samorząd Miasta Rzeszowa 1867–1914, Lublin 1967.

Darłakowa S., Prasa, czasopisma, pisma, hasło [w:] Encyklopedia Rzeszowa, Rzeszów 2011 s. 598–607.

Dwa wieki Towarzystwa Muzycznego w Krakowie, https://www.towarzystwo-muzyczne.pl/historia (4.07.2025).

Fink K., Artysta w drodze. Wędrówki muzyka Stanisława Bursy nie tylko po Galicji z przełomu XIX i XX wieku, „Galicja. Studia i materiały” 2020, nr 6, s. 155–180.

Fink K., Działalność Stanisława Bursy w Rzeszowie w pierwszych latach XX wieku, „Kamerton” 2015, nr 59, s. 107–117.

Fink K., Uroki wielkomiejskiego i prowincjonalnego życia muzycznej rodziny Bursów. Przyczynek do historii galicyjskiej inteligencji, „Galicja. Studia i materiały” 2024, nr 10, s. 273–313.

Fink K., Z Grabownicy Starzeńskiej do Lwowa. O drodze artystycznej Jana Czubskiego, ucznia Karola Mikulego [w:] Musica Galiciana. Kultura muzyczna Galicji w kontekście stosunków polsko-ukraińskich, t. XVII: Karol Mikuli i jego uczniowie w kontekście rozwoju szkolnictwa muzycznego Galicji (z okazji 200. rocznicy urodzin kompozytora), red. G. Oliwa, K. Fink, T. Mazepa, Rzeszów 2021, s. 143–161.

Gliniak S., Z historii życia muzycznego Przemyśla (przełom wieku XIX i XX – do roku 1918) [w:] Musica Galiciana. Kultura muzyczna Galicji w kontekście stosunków polsko-ukraińskich (od doby piastowsko-książęcej do roku 1945), t. I, red. L. Mazepa, Rzeszów 1997, s. 161–169.

Historia, https://tifc.chopin.pl/o-nas/historia/ (3.07.2025).

Historia WTM, https://warszawskietowarzystwomuzyczne.pl/historia-wtm/ (3.07.2025).

Hoff J., Kluby towarzyskie Rzeszowa w XIX wieku, „Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Rzeszowie” 1991, Seria Społeczno-Pedagogiczna i Historyczna. Historia z. 2, s. 57–74.

Hoff J., Towarzystwo Kasynowe [w:] Encyklopedia Rzeszowa, Rzeszów 2011, s. 855–856.

Hoff J., Życie kulturalne. W kręgu teatru, literatury i muzyki [w:] Dzieje Rzeszowa, t. 2, red. F. Kiryk, Rzeszów 1998, s. 401–436.

Jakubczyk-Ślęczka S., Żydowskie organizacje muzyczne w międzywojennym Rzeszowie, „Kamerton” 2015, nr 59, s. 80–86.

Jakubiec-Lis E., Jan Robak – muzyk, animator kultury, „Kamerton” 2016, nr 60, s. 143–160.

Kałuski M., Lwów w polskim życiu muzycznym, https://www.kworum.com.pl/art10232,lwssw_w_polskim_n%EF%BF%BDyciu_muzycznym.html (3.07.2025).

Kiernożycka-Ziewiec I., Kółko Literacko-Muzyczne 1884–1888 (z dziejów ruchu amatorskiego w Rzeszowie z końca XX w.), „Kamerton” 1999, nr 1–2(34–35), s. 88–116.

Kijas J., Dzieje rzeszowskiej „Lutni” w ciągu pierwszego 25-lecia 1904–1929, Rzeszów 1930.

Kronika Klubu Miłośników Muzyki przy Wojewódzkim Domu Kultury w Rzeszowie, oprac. A. Szypuła, „Kamerton” 2017, nr 61, s. 134–163; nr 62, s. 210–218.

Lehmann A., Polski Związek Chórów i Orkiestr Oddział w Rzeszowie [w:] Encyklopedia Rzeszowa, Rzeszów 2011, s. 572.

Lehmann A., Towarzystwo Muzyczno-Śpiewacze „Lutnia” [w:] Encyklopedia Rzeszowa, Rzeszów 2011, s. 857.

Malczewski J., Rozbudowa miasta [w:] Dzieje Rzeszowa, t. 2, red. F. Kiryk, Rzeszów 1998, s. 229–274.

Mazepa L., Poprzednicy Akademii Muzycznej we Lwowie [w:] Musica Galiciana. Kultura muzyczna Galicji w kontekście stosunków polsko-ukraińskich (od doby piastowsko-książęcej do roku 1945), t. IX, red. L. Mazepa, Rzeszów 2005, s. 9–31.

Mazepa T., Lwowskie towarzystwa muzyczne [w:] Musica Galiciana. Kultura muzyczna Galicji w kontekście stosunków polsko-ukraińskich, t. IX, red. L. Mazepa, Rzeszów 2005, s. 43–65.

Mazepa T., Z historii powstania i ukonstytuowania się Galicyjskiego Towarzystwa Muzycznego we Lwowie [w:] Karol Lipiński. Życie, działalność, epoka, t. 6, red. J. Subel, Wrocław 2017, s. 73–86.

Meissner-Łozińska J., Urbanyj Karol (1872–1937), pianista, kompozytor, dyrygent nauczyciel muzyki [w:] Słownik biograficzny twórców oświaty i kultury XIX i XX wieku Polski Południowo-Wschodniej, red. A. Meissner, K. Szmyd, Rzeszów 2011, s. 445.

Nidecka E., Jan Jarmusiewicz (1781–1844) – rzeszowski teoretyk muzyki, „Kamerton” 1995, nr 3–4(22–23), s. 51–63.

O Towarzystwie, https://wieniawski.pl/o-towarzystwie-wieniawskiego.html (4.07.2025).

Państwowa Szkoła Muzyczna I Stopnia im. Fryderyka Chopina w Rzeszowie 1944–1994, wybór B. Płaneta, oprac. Z. Jużyczyńska-Grzyś, Rzeszów 1994.

Pleśniarowicz J., Kartki z dziejów rzeszowskiego teatru, Rzeszów 1985.

Ruszel R., Robak Jan [w:] Encyklopedia Rzeszowa, Rzeszów 2011, s. 644.

Szymczak-Hoff J., Życie towarzyskie i kulturalne Rzeszowa w dobie autonomii Galicji, Rzeszów 1993.

Szypuła A., Antoni Adolf Sas-Uruski – pianista, dyrygent, kompozytor, pedagog, „Kamerton” 2009, nr 53, s. 67–73.

Szypuła A., Chóry i Orkiestry, „Kamerton” 1997, nr 3–4(28–29).

Szypuła A., Ewenement pieśni wielkanocnej w Rzeszowskiem, „Życie Muzyczne” 2006, nr 4–6, s. 9–13.

Szypuła A., Muzycy i wykonawstwo muzyczne w Rzeszowie na przełomie XIX i XX wieku [w:] Musica Galiciana. Kultura muzyczna Galicji w kontekście stosunków polsko-ukraińskich, t. XIV, red. G. Oliwa, Rzeszów 2014, s. 170–178.

Szypuła A., Opowieść o Zmartwychwstaniu Pańskim. 20 lat Koncertów Wielkanocnych „Alleluja” w Rzeszowie 1992–2011, Rzeszów 2013.

Szypuła A., Śpiewajmy pieśń dziękczynną Panu – ps. 147. 10 lat Festiwalu Pieśni Religijnej „Cantate Deo” w Rzeszowie 1997–2006, „Kamerton” 2006, nr 1(50), s. 386–389.

Szypuła A., Umiłowanie muzycznego piękna. 70 lat PZChiO, „Kamerton” 1995, nr 3–4(22–23), s. 64–74.

Szypuła A., Zespół Szkół Muzycznych Nr 2 im. Wojciecha Kilara [w:] Encyklopedia Rzeszowa, Rzeszów 2011, s. 980.

Wawszczak Z., Muzyczne rodowody – rozmowa z Izabelą Pajdakową, „Kamerton” 2021, nr 63, s. 113–117.

Wąsacz-Krztoń J., Rzeszowskie Towarzystwo Muzyczno-Śpiewacze „Lutnia” ośrodkiem integracji inteligencji wiejskiej, „Galicja. Studia i materiały” 2024, nr 11, s. 469–487.

Wąsacz J., Życie muzyczne Rzeszowa w I połowie XX wieku, „Kamerton” 2002, nr 1–2(42–43), s. 86–11.

Wierzbieniec W., Sternheim (Shternheim) Nachum (Nokhem) [w:] Encyklopedia Rzeszowa, Rzeszów 2011, s. 766–767.

Wierzbieniec W., Żydowskie Towarzystwo Muzyczne i Dramatyczne [w:] Encyklopedia Rzeszowa, Rzeszów 2011, s. 1017.

lat Towarzystwa Muzycznego w Przemyślu, „Życie Przemyskie” 1982, nr 24, s. 8.

Published

2025-12-31

How to Cite

Szypuła, A. (2025). Activities of musical societies in Rzeszów in 1848–1948. Musica Galiciana. Kultura muzyczna Galicji w kontekście stosunków polsko-ukraińskich, 19, 359–374. https://doi.org/10.15584/galiciana.2025.19.18