Wykorzystanie narzędzi AI
Regulamin korzystania z narzędzi AI w przygotowaniu prac
1. Zasada ogólna
Redakcja zaleca, aby Autorzy nie korzystali z narzędzi GAI przy tworzeniu tekstów. W sytuacjach, gdy ich użycie jest niezbędne i uzasadnione, np. do generowania fragmentów tekstu, tworzenia ilustracji/grafik czy zbierania i analizowania danych, musi ono odbywać się pod pełnym nadzorem i kontrolą Autorów. Autorzy są zobowiązani dokładnie weryfikować wygenerowane treści i ponoszą za nie pełną odpowiedzialność.
Podczas zgłaszania tekstu Autorzy mają obowiązek ujawnić i szczegółowo opisać zakres korzystania z narzędzi GAI – należy wskazać, jakie narzędzia zostały użyte, w jaki sposób i w jakim zakresie, a także jaki wpływ miało to na przygotowaną pracę.
2. Dopuszczalny zakres wykorzystania
Narzędzia AI mogą służyć autorom do:
-
szlifowania warstwy językowej, stylu oraz poprawy klarowności wywodu,
-
strukturyzowania, streszczania i porządkowania treści,
-
wsparcia w procesach badawczych i analizie zgromadzonych danych,
-
tworzenia elementów pomocniczych, takich jak zestawienia czy schematy. Wszystkie powyższe elementy wymagają rzetelnej weryfikacji przez autorów.
3. Kluczowe ograniczenia i zakazy
-
Odpowiedzialność: Autorzy w pełni odpowiadają za każdą część publikacji, również tę wygenerowaną przez AI.
-
Autorstwo: Systemy AI nie posiadają podmiotowości autorskiej i nie mogą być wymieniane jako (współ)autorzy.
-
Etyka: Zabrania się używania AI do preparowania (kreowania fałszywych) wyników badań, źródeł, cytatów lub danych.
-
Krytyczna redakcja: Treści pochodzące z AI muszą zostać poddane autorskiej obróbce i ocenie.
4. Transparentność i obowiązek informacyjny
Autorzy mają obowiązek poinformować o korzystaniu z AI w prosty sposób:
Należy podać nazwę programu (np. ChatGPT) oraz informację, w czym program pomógł (np. „poprawa błędów językowych” lub „streszczenie tekstu”).
Informację należy umieścić na końcu pracy, w specjalnej sekcji „Oświadczenie o użyciu AI” przed spisem literatury.
5. Ochrona danych i poufność
Należy zachować ostrożność przed przekazywaniem do AI treści prac jeszcze nieopublikowanych, oraz danych wrażliwych, poufnych lub chronionych prawem/licencją, chyba że system gwarantuje pełne bezpieczeństwo i zgodność z przepisami.
6. Grafiki i ilustracje
Jeśli ryciny lub inne materiały wizualne powstały przy pomocy AI, autorzy muszą to wyraźnie zaznaczyć i upewnić się, że nie naruszają one praw osób trzecich ani zasad etyki.
7. Wyłączenia i sankcje
-
Nie trzeba deklarować narzędzi stricte technicznych (np. autokorekta, programy do bibliografii), o ile nie posiadają funkcji generatywnych.
-
Zatajenie użycia AI lub korzystanie z niej w sposób nieetyczny może skutkować odrzuceniem pracy lub jej późniejszym wycofaniem.
Wzór oświadczenia dla autora
Oświadczenie o wykorzystaniu AI
Podczas pracy nad niniejszym manuskryptem korzystano z narzędzia [nazwa i wersja AI] w celu [np. wsparcia redakcyjnego / analizy danych / opracowania grafik]. Autorzy dokonali pełnej weryfikacji, modyfikacji i redakcji wszystkich treści wygenerowanych przez system oraz przyjmują za nie całkowitą odpowiedzialność.