Uczeń o specjalnych potrzebach edukacyjnych w szkole ogólnodostępnej –trudności i możliwości wsparcia. Wyniki badań własnych
DOI:
https://doi.org/10.15584/kpe.2025.6Słowa kluczowe:
uczeń o specjalnych potrzebach edukacyjnych, szkoła ogólnodostępna, indywidualne wsparcie, edukacjaAbstrakt
Pojęcie specjalnych potrzeb edukacyjnych funkcjonuje w polskim systemie oświaty od wielu lat i obejmuje uczniów z trudnościami w uczeniu się i zachowaniu oraz uczniów zdolnych, którzy potrzebują specjalnie dostosowanego programu nauczania i odpowiednio dobranych metod pomocy i wsparcia. Zatem nasuwa się refleksja dotycząca pracy szkół ogólnodostępnych w zakresie zapewnienia warunków do rozwoju uczniom o specjalnych potrzebach edukacyjnych z uwzględnieniem ich potencjałów i oczekiwań. Mając na uwadze oczywiste przesłanki związane z potrzebami uczniów w tym zakresie a także własne doświadczenie zawodowe podjęto badania w których sformułowano główny problem: Jak funkcjonują uczniowie o specjalnych potrzebach edukacyjnych w wybranych szkołach ogólnodostępnych w woj. lubelskim? Badania pedagogiczne o charakterze ilościowym zrealizowano w 2024 roku wśród 70 nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej z kilku szkół podstawowych z terenu powiatu bialskiego w woj. lubelskim. W badaniu zastosowano celowy dobór próby. Wyniki badań pokazały, że istnieje potrzeba podjęcia działań w zakresie rewizji realizacji koncepcji wsparcia i pomocy uczniom o specjalnych potrzebach edukacyjnych, szczególnie na poziomie szkół podstawowych z uwzględnieniem uwarunkowań środowiskowych.
Downloads
Bibliografia
Bogdanowicz M., Specyficzne trudności wczytaniu i pisaniu u dzieci – nowa definicja i miejsce w klasyfikacjach międzynarodowych. Problemy praktyki, „Psychologia Wychowawcza” 1996, nr 1.
Knopik T., Diagnoza funkcjonalna. Planowanie pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Działania postdiagnostyczne, Warszawa 2018.
Łoskot M., Specjalne potrzeby edukacyjne wyzwaniem dla edukacji XXI wieku, „Głos Pedagogiczny” 2010, nr 20.
Mikołajczyk-Lerman G., Między wykluczeniem a integracją – realizacji praw dziecka niepełnosprawnego i jego rodziny. Analiza socjologiczna, Łódź 2013. DOI: https://doi.org/10.18778/7525-927-8
Olechowska A., Specjalne potrzeby edukacyjne w urzędowym dyskursie pedagogicznym, Warszawa 2019.
Plichta P., Jagoszewska I., Gładyszewska-Cylulko J., Szczupał B., Drzazga A., Cytowska B., Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów z niepełnosprawnościami. Charakterystyka, specyfika edukacji i wsparcie, Kraków 2018.
Prawo do edukacji dzieci o specjalnych potrzebach edukacyjnych. Raport z monitoringu, red. J. Ciechanowski, E. Czyż, E. Szewczyk, Warszawa 2010.
Silverman D., Prowadzenie badań jakościowych, Warszawa 2008.
Szczepkowska K., Edukacja włączająca w szkole – szanse i wyzwania, Warszawa 2019.
Tarwacki M., Edukacja włączająca – przyszłość polskiej edukacji, Warszawa 2015.
The Warnock Report, Special Educational Needs. Report of the Committee of Enquiry into the Education of Handicapped Children and Young People, 1978, https://www.education-uk.org/documents/warnock/warnock1978.html (21.03.2025).
Wspieranie kształcenia specjalnego uczniów z niepełnosprawnościami w ogólnodostępnych szkołachi przedszkolach, https://www.nik.gov.pl/plik/idgov.pl/plik/id,16353,vp,18878.pdf (25.08.2025).
Zahorska M., Sukcesy i porażki reformy edukacji, „Przegląd Socjologiczny” 2009, nr 58(3).
Zaremba L., Specjalne potrzeby rozwojowe i edukacyjne dzieci i młodzieży. Identyfikowanie SPRi SPE oraz sposoby ich zaspokajania, Warszawa 2014.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
