Struktura klastrowa jako przykład modelu biznesu międzynarodowego

Autor

  • Roman Chorób Katedra Metod Ilościowych i Informatyki Gospodarczej Instytut Ekonomii i Finansów Uniwersytet Rzeszowski

DOI:

https://doi.org/10.15584/nsawg.2022.2.6

Słowa kluczowe:

klaster, procesy integracyjne, internacjonalizacja, biznes międzynarodowy

Abstrakt

W globalnych uwarunkowaniach klastry, w większym stopniu niż kiedykolwiek, zobligowane są do funkcjonowania na rynku międzynarodowym. Ewolucja otoczenia gospodarczego sprawia, że struktury te, a w szczególności ich podmioty-członkowie, chcąc podnosić swoją konkurencyjność i rozwijać się podejmują działania na rynkach globalnych, angażując się w międzynarodową współpracę. Stąd też istotnego znaczenia nabiera ich wsparcie w kierunku umiędzynarodowienia, które warunkuje ich funkcjonowanie i odniesienie sukcesu na rynku. Dlatego tak duże znaczenie pełni oferta działań wspierających ten proces zarówno na poziomie unijnym, jak i krajowym. Wsparcie to powinno dotyczyć szczególnie Krajowych Klastrów Kluczowych, o wyjątkowym znaczeniu dla kraju i regionów, w których funkcjonują.

Celem artykułu jest próba ukazania istoty i funkcji struktury klastrowej będącej przykładem modelu biznesowego. W kolejnych częściach opracowania starano się przybliżyć pojęcie i klasyfikacje modeli biznesu oraz koncepcję modelu klastra międzynarodowego. Przedstawiono atuty internacjonalizacji struktur klastrowych, ponadto źródła finansowania i formy wsparcia tego procesu. Zaprezentowano przykłady kluczowych struktur klastrowych w Polsce, jak też Klaster „Dolina Lotnicza” w charakterze studium przypadku. W celu ukazania roli klastrów dla wzrostu efektywności, innowacyjności i konkurencyjności posłużono się wynikami badań własnych. Przeprowadzono je w 2015 roku wśród 80 przedsiębiorców-uczestników czterech klastrów rolno-spożywczych, jak też wśród 4 przedstawicieli instytucji zarządzających tymi klastrami na obszarze województwa podkarpackiego. W opracowaniu postawiono tezę, iż prawidłowo funkcjonujące struktury klastrowe przyczyniają się do wzrostu poziomu innowacyjności gospodarki oraz konkurencyjności podmiotów, niwelując nierówności ich rozwoju, zarówno na szczeblu lokalnym, regionalnym czy międzynarodowym.

Bibliografia

Adamczuk, F. (2014). Identyfikacja modelu klastra oraz etapu jego rozwoju na przykładzie klastra Ceramika i Turystyka. Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 369, 11–24.

Banaszyk, P. (2006). Znaczenie modelu biznesu w strategicznej odnowie przedsiębiorstwa. W: K. Zieniewicz (red.), Instrumenty zarządzania we współczesnym przedsiębiorstwie. Analiza krytyczna (s. 38–44). Poznań: Wyd. Akademii Ekonomicznej w Poznaniu.

Chorób, R. (2013). Koopetycja w innowacyjnych strukturach integracyjnych. Zarządzanie i Finanse („Journal of Management and Finance”), 11(1), Część 1, 83–92.

Chorób, R. (2015). Strengths functioning cluster structures prerequisite for innovation and competitiveness of the economy. Scientific Journal, High-Economic Social School in Ostroleka, 4(19), 74–82.

Chorób, R. (2017). Uwarunkowania rozwoju innowacyjnych form powiązań integracyjnych rolnictwa z przemysłem spożywczym z uwzględnieniem klastrów rolno-spożywczych (na przykładzie województwa podkarpackiego). Rzeszów: Wyd. Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Czart, P. (2019). Pojęcie modelu biznesu – analiza bibliometryczna. ZN WSH Zarządzanie, 2, 173–191. DOI: 10.5604/01.3001.0013.5223.

Dolina Lotnicza, http://www.dolinalotnicza.pl/o-nas/ (2021.12.06).

Goliński, M. (2018). Gospodarka cyfrowa, gospodarka informacyjna, gospodarka oparta na wiedzy – różne określenia tych samych zjawisk czy podobne pojęcia określające różne zjawiska? Roczniki Kolegium Analiz Ekonomicznych, 49, 177–190.

Haberla, M. (2018). Internacjonalizacja klastrów. Handel Wewnętrzny, 5(376), 112–121. Internacjonalizacja klastrów, red. B. Greenhalgh (2014). Warszawa: PARP.

Islankina, E. (2015). Internationalization of Regional Clusters: Theoretical and Empirical Issues (June 26, 2015). Higher School of Economics Research Paper, No. WP BRP 41/STI/2015. DOI: 10.2139/ssrn.2623532.

Krajowe Klastry Kluczowe, https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/krajowe-klastry--kluczowe (2021.12.06).

Nogalski, B. (2009). Modele biznesu jako narzędzia reorientacji strategicznej przedsiębiorstw. Master of Business Administration, 17(2), 3–14.

Osterwalder, A., Pigneur, Y., Tucci, L. (2005). Claryfaing Business Models: Origins, Present and Future of the Concept. Communications of the Association for Information Systems, 16, 1–25. DOI: 10.17705/1CAIS.01601.

Polski Przemysł – Portal Przemysłowy: Dolina Lotnicza – polski przykład centrum biznesu na światową skalę, https://polskiprzemysl.com.pl/przemysl-lotniczy/dolina-lotnicza-klaster-lotniczy/ (2021.12.06).

Porter, M.E. (2001). Porter o konkurencji. Warszawa: PWE.

Rosińska-Bukowska, M. (2012). Istota transferu wiedzy i kreacji innowacji w klastrach – analiza inicjatyw klastrowych w regionie łódzkim. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Ekonomiczne Problemy Usług, 94, 245–262.

Rymarczyk, J. (2012). Biznes międzynarodowy. Warszawa: PWE.

Rymarczyk, J. (2017). Modele biznesu międzynarodowego. W: M. Maciejewski, K. Wach (red.), Handel zagraniczny i biznes międzynarodowy we współczesnej gospodarce (s. 143–158). Kraków: Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie.

Sarama, M., Chorób, R. (2021). Społeczne i ekonomiczne aspekty transformacji cyfrowej w Polsce. Rzeszów: Wyd. Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Teece, D.J. (2010). Models, Business Strategy and Innovation. Long Range Planning, 43, 172–194. DOI: 10.1016/j.lrp.2009.07.003.

Downloads

Opublikowane

2022-09-20

Numer

Dział

Artykuły